Wat is de ondernemersaftrek, en vanaf wanneer geldt ze?
Eenmanszaken krijgen voortaan een ondernemersaftrek van 10 % op hun winst en baten, na aftrek van beroepsverliezen. Deze aftrek is wel begrensd tot een maximumbedrag. De regeling staat opgenomen in het hersteld artikel 81 van het Wetboek Inkomstenbelastingen 1992, via de wet van 15 juli 2026 (gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad op 29 juli 2026).
Belangrijk om te onthouden: het gaat om een aftrek van uw beroepsinkomen, niet om een rechtstreekse belastingvermindering. De aftrek verlaagt dus de winst of baten waarop uw personenbelasting wordt berekend.
De regeling treedt in werking op 31 december 2026 en is van toepassing vanaf aanslagjaar 2028. Concreet betekent dit dat de aftrek geldt voor inkomsten die u vanaf 1 januari 2027 behaalt.
Voor wie geldt deze nieuwe aftrek?
De ondernemersaftrek is bestemd voor belastingplichtigen die winst of baten behalen, binnen de personenbelasting en de belasting van niet-inwoners voor natuurlijke personen. U komt in aanmerking of u nu zelfstandige bent in hoofdberoep of in bijberoep.
Ook een meewerkende echtgenoot met eigen winst of baten kan van deze aftrek genieten, op basis van zijn of haar eigen inkomsten.
Hoe wordt de ondernemersaftrek berekend?
De 10 % wordt berekend op de winst of baten die overblijven na toepassing van de aftrek van beroepsverliezen (artikelen 78 tot 80 WIB 92). Uw beroepskosten zijn op dat moment al in mindering gebracht.
Bij een gemeenschappelijke aanslag wordt de aftrek per belastingplichtige berekend, en dit vóór de toepassing van het huwelijksquotiënt.
Een voorbeeld ter illustratie: bij een relevante winst van € 3.000 bedraagt de theoretische aftrek € 300, zolang het maximumbedrag niet wordt overschreden.
Welke inkomsten tellen niet mee voor de aftrek?
Niet alle inkomsten komen in aanmerking voor de ondernemersaftrek. Volgende categorieën zijn uitgesloten:
- vergoedingen tot herstel van een tijdelijke derving van winst of baten
- presentiegelden
- bepaalde politieke mandaatvergoedingen (artikel 27, tweede lid, 5° en 6° WIB 92)
- winst of baten van wie een zelfstandige bijstaat of vervangt zonder arbeidsovereenkomst, de zogenoemde helper
- het meewerkinkomen van de meewerkende echtgenoot (artikel 86 WIB 92)
- afzonderlijk belaste inkomsten (artikel 171 WIB 92)
Wat is het maximumbedrag van de aftrek?
De aftrek kan niet meer bedragen dan 311 euro. Dit is het wettelijke basisbedrag, dat nog wordt geïndexeerd. In de memorie bij het wetsontwerp werd dit basisbedrag omgerekend naar een geïndexeerd bedrag van € 620 voor aanslagjaar 2026. In afwachting van verdere verduidelijking gebruiken we dit bedrag als richtbedrag.
Let op: het geïndexeerde maximum voor aanslagjaar 2028 ligt nog niet definitief vast. Het is dus belangrijk om dit bedrag per aanslagjaar te controleren. Bij TaxCalCul houden we dit voor u in het oog.
Wat levert de aftrek concreet op?
Laten we dit even concreet maken met een voorbeeld. Stel dat u als zelfstandige € 60.000 nettowinst behaalt. Op papier zou 10 % neerkomen op € 6.000 aftrek. In de praktijk wordt deze aftrek echter beperkt tot het maximumbedrag, in dit geval € 620.
Bent u belast tegen een marginaal tarief van 50 % en bedraagt de gemeentebelasting 8 %, dan levert dit volgende besparing op:
€ 620 × 50 % × 1,08 = € 334,80
Praktische tips voor zelfstandigen
Automatische toepassing. Naar verwachting wordt de ondernemersaftrek automatisch toegepast, zonder dat u hiervoor een aparte aanvraag of bijkomende attesten moet indienen. Houd wel in het oog hoe de aftrek wordt verwerkt in de aangifte, zodra het aangifteformulier voor aanslagjaar 2028 beschikbaar is.
Aftrek is niet gelijk aan besparing. Verwar het aftrekbedrag niet met uw effectieve belastingbesparing. Die hangt namelijk af van uw marginale tarief. Controleer jaarlijks ook het geïndexeerde plafond, en trek eerst de uitgesloten inkomsten af voordat u de 10 %-regel toepast.
Kort samengevat
De nieuwe ondernemersaftrek is voorbehouden aan zelfstandigen, in hoofd- of bijberoep, met een eenmanszaak. Vanaf aanslagjaar 2028, voor inkomsten vanaf 1 januari 2027, wordt uw belastbare winst of baten met 10 % verminderd, begrensd tot een maximumbedrag. Hoeveel u effectief bespaart, hangt af van het tarief waartegen uw inkomsten worden belast.
Heeft u vragen over wat deze nieuwe regeling voor uw eenmanszaak betekent, of wilt u weten hoe u zich hier het best op voorbereidt? Het team van TaxCalCul staat voor u klaar in onze kantoren in Edegem en Sint-Niklaas. Neem gerust contact met ons op voor persoonlijk fiscaal advies op maat van uw situatie.
