Als ondernemer, zelfstandige of vrij beroeper krijgt u er vroeg of laat mee te maken: een klant die wil betalen met cash. Maar hoeveel mag dat eigenlijk zijn? En gelden er uitzonderingen? In deze blogpost zetten we de Belgische cashregels voor u op een rij — helder, volledig en afgestemd op de Belgische wetgeving.

De wettelijke basis

De spelregels rond cashbetalingen zijn vastgelegd in de wet van 18 september 2017 tot voorkoming van het witwassen van geld en de financiering van terrorisme en tot beperking van het gebruik van contanten (gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad op 6 oktober 2017, van kracht vanaf 16 oktober 2017).

Het doel is duidelijk: fraude, zwartgeldcircuits en witwaspraktijken tegengaan. De wet legt limieten op voor cashbetalingen en -schenkingen en bepaalt voor welke transacties cash volledig verboden is.

De algemene regel: maximaal €3.000 cash

Vanaf 16 oktober 2017 geldt voor alle handelaars, dienstverleners, vrije beroepen, vzw's en landbouwers een cashplafond van €3.000 — ongeacht het totale bedrag van de transactie.

Dat betekent concreet:

• Een klant koopt een tweedehandswagen voor €2.999 → volledig in cash betalen is toegestaan
• Een klant laat een dak renoveren voor €5.200 → maximaal €3.000 mag in cash worden betaald
• Een klant koopt een wagen voor €40.000 → ook hier is het maximum €3.000 in cash

⚠️ Opgelet: Een factuur kunstmatig opsplitsen in meerdere delen om de €3.000-grens te omzeilen, is uitdrukkelijk verboden. De wet beschouwt samenhangende verrichtingen als één geheel.

Overzicht per situatie

Niet elke transactie valt onder dezelfde regel. Hieronder vindt u een overzicht van de meest voorkomende situaties:

De regel geldt telkens wanneer minstens één partij een ondernemer, vennootschap of vzw is.

Loonbetalingen

Lonen mogen in principe niet meer cash worden uitbetaald — een giraal betaling via overschrijving is de norm, en dit al sinds 1 oktober 2016.

Er bestaat één uitzondering: wanneer op sectorniveau een cao of een gebruik bestaat dat cashbetaling toelaat. Dat is bijvoorbeeld het geval voor bepaalde sectoren zoals de landbouw (Paritair Comité 144) en de tuinbouw (Paritair Comité 145).

Verplichte afronding bij cashbetalingen

Sinds 1 december 2019 moeten cashbetalingen verplicht worden afgerond naar de dichtstbijzijnde 0 of 5 cent.

Praktisch betekent dit:

• Op het kassaticket of de factuur vermeldt u zowel het bedrag vóór als na afronding.
• De btw wordt steeds berekend op het bedrag vóór afronding — de afronding zelf heeft dus geen invloed op uw btw-aangifte.

Controle en sancties

De FOD Economie (Economische Inspectie) is bevoegd voor de controle op de naleving van de cashregels. Inspecteurs hebben het recht om alle boekhoudkundige en commerciële bescheiden in te kijken.

De boetes zijn niet min:

• Minimum €250 – maximum €225.000
• De boete mag nooit meer bedragen dan 10% van het onwettig cash betaalde bedrag
• Zowel de koper als de verkoper kunnen worden gesanctioneerd

Wie bewust de regels omzeilt — bijvoorbeeld door facturen te splitsen — riskeert bovendien strafrechtelijke vervolging.

Cash meenemen over de grens

Reist u naar een land buiten de EU? Dan bent u verplicht om €10.000 of meer aan cash aan te geven bij de douane. Dit geldt bij het overschrijden van een EU-buitengrens, bijvoorbeeld op een luchthaven.

Binnen de Europese Unie zijn er eveneens controlemogelijkheden, maar bestaat er geen verplichte aangifte.

Samenvatting in één oogopslag

Heeft u vragen?



De cashregels lijken eenvoudig, maar de praktijk brengt soms toch specifieke situaties mee waarbij het antwoord niet meteen voor de hand ligt. Bij TaxCalCul denken we graag met u mee — of u nu zelfstandige bent, een kmo runt of actief bent in een vrij beroep.

Onze kantoren in Edegem (regio Antwerpen) en Sint-Niklaas (Waasland) staan voor u klaar met advies op maat. Neem gerust contact met ons op.